De bouw van een Ikarus-Swift
van balsa beplankt tempex


(door Frans Hoppenbrouwer)

Een fotoreportage

Deze wendbare EPP-schuimvleugel van de firma MS Composit is erg populair onder veel modelvlieg-piloten: de Swift II.
We bouwen hier een beplankte variant, bekleed met oracover volgens bovenstaand ontwerp.


In afwijking van de EPP-Swift volgt hier een fotoreportage van uitvoering in tempex, beplankt met 1,5 mm balsa.
Ook de vertikale kielvlakken zijn van balsa en het geheel wordt met oracover bespannen. Deze uitvoering wordt wel zwaarder dan de "kale" EPP-uitvoering, maar zeker niet duurder, wel bewerkelijker.
Het vlieggedrag zal nog moeten blijken...


Modelgegevens:
Spanwijdte:   810 mm
Vleugeloppervlak:   24,5 dm2
Vleugelbelasting:   20,4 gram/dm2
Vliegklaar gewicht:   circa 500 gram, waarvan 210 gram voor de setup (ontvanger, 2 servo's, electromotor + prop, lipo-accu, regelaar)
Lengte:   520 mm (na verlenging met "snuit": 625 mm)
Vleugelprofiel:   S-slag
Electromotor:   hexTronik 24 gram brushless outrunner (HXM2730-1700)
Propeller:   Master airscrew 7 x 4 pusher
Ontvanger:   Orange R620
Regelaar:   Turnigy AE-30A brushless ESC
Accu:   Turnigy 3S Lipo, 11,1 Volt, 1300 mAh
Servo's:   Turnigy TG9e 9 gram 1,5 kg 0,10 sec
Besturing:   motor, hoogte en ailerons (gemixt)

Foto's: Frans en Herma Hoppenbrouwer
« TERUG

December 2013: Bovenaan op de werktafel liggen de uit tempex gesneden vleugelhelften, inmiddels aan elkaar gelijmd.
Zie fotoreportage van de Swift II.
Daaronder de beide kielvlakken van 4 mm balsa en helemaal onderaan de 1,5 mm balsaplankjes voor het beplanken van de vleugel.
December 2013: De beide kielvlakken zijn wat ruimer aangehouden, zodat ze straks passend bijgeschuurd kunnen worden en netjes op de vleugeltips aansluiten.
December 2013: In de tempexvleugel wordt langs een aluminiumlineaal een rechte groef gesmolten met behulp van een soldeerbout.
December 2013: In de groef past een grenen lat van 4 x 9 mm, ter versteviging van de vleugel.
December 2013: De lat is hier met 5 minuten-epoxy in de groef gelijmd.
December 2013: De beplanking zorgt voor de rest van de vleugelstijfheid.
Met een beetje slim snijwerk kun je uit 2 balsaplankjes van 10 x 100 cm precies 1 vleugelhelft (boven- en onderkant) beplanken.
Voor de beide ailerons is straks ook nog een plankje nodig, zodat we totaal op 5 stuks (1,5 mm) balsaplankjes uitkomen voor deze "Tempex-Swift".
December 2013: Hier zijn voor één vleugelhelft de balsaplankjes aan elkaar gelijmd. De loden gewichten zorgen ervoor dat niets verschuiven kan.
December 2013: Na droging worden de beplankingen met (verdunde) houtlijm ingekwast en op de tempexvleugel gelegd. De nog bewaarde tempex buitenvormen sluiten aan onder- en bovenzijde om de vleugel heen en dit geheel wordt met een vlakke mdf-plaat afgedekt en verzwaard met "wat voorhanden is".
December 2013: Laat dit geheel vooral lang drogen, want de ingesloten lijm droogt zeer langzaam op het tempex. Ik wachtte 36 uur, voordat ik het resultaat controleerde: langs de randen stond het balsa toch nog iets los.
Daarom werden deze openstaande kieren nogmaals met verdunde houtlijm ingekwast en met papiertape naar elkaar toe gebogen, strak om de tempexkern heen. Vervolgens ook weer 36 uur wachten.
December 2013: Nadat voor- en achterkant netjes vlak zijn geschuurd worden de neus- en achterlijsten er op gelijmd.
December 2013: Na droging wordt alles voorzichtig geschuurd, zodat er vloeiende overgangen ontstaan van beplanking op de eindlijsten.
December 2013: Vervolgens worden de ailerons samengesteld: twee 1,5 mm balsaplankjes op taps toelopende ribbetjes in een v-stramien.
December 2013: Daar waar twee ribbetjes vlak naast elkaar geplaatst zijn komt later het roerhoorntje ingelijmd te zitten.
December 2013: Hier zijn beide ailerons aan beide zijden beplankt, van eindlijsten voorzien en netjes vlak geschuurd.
De roerhoorntjes zijn even los ingeschoven. Na bekleding met oracover worden ze definief ingelijmd.
December 2013: Al het "houtwerk" is klaar en er kan bespannen worden. Het totaalgewicht is nu precies 200 gram. Daar komt dus de oracover, motor, regelaar, ontvanger en lipo nog bij.
Januari 2014: Het motoropzetje is van 4 mm triplex gemaakt.
Januari 2014: Inmiddels ben ik begonnen met het bekleden van de vleugel met de vele verschillende restanten oracover die ik nog heb liggen.
Januari 2014: Het patroon aan de onderzijde is enigszins aangepast vanwege te weinig voorradig zilverkleurig oracover.
De witte vierkantjes zijn de uitsparingen voor de servo's.
Januari 2014: Aan de bovenzijde komen lipo-accu, ontvanger en regelaar half verdiept in de vleugel te liggen. Over deze onderdelen heen bouw ik toch maar een soort (ventilerend) cockpitdeksel met magneetsluiting om alles netjes aan het zicht te onttrekken.
Het model komt inclusief cockpit op een gewicht van 240 gram, exclusief de setup die op 210 gram wordt geschat.
Het wachten is nu op alle setup-onderdelen, die inmiddels in China besteld zijn...

Januari 2014: En hier is dan de complete setup. De snelle levering heeft mij nogal verbaasd: op dinsdag 7 januari bij "de Chinees" besteld en 3 dagen later op vrijdag 10 januari werd het complete pakket aan de deur bezorgd!
Zwaartepunt probleem
Ik was er al een beetje bang voor tijdens het beplanken en bespannen.
Het model werd wat zwaar naar "achteren". Het zou nog een probleem kunnen worden om het zwaartepunt 180 à 185 mm vanaf de neus te krijgen. Alles zou uiterst voorin geplaatst moeten worden en misschien zou er zelfs een "stukje" lood bij moeten!

Nu de volledige setup binnen is blijkt de realiteit nog ernstiger te zijn en moet de lipo-accu zo ver naar voren geplaatst worden, dat die nog voor de neus uitkomt. Gevolg: er zal een kort "snuitje" aan dit model moeten worden toegevoegd, waarin de lipo een plekje krijgt! Het is niet anders.

Het experimenteren gaat gewoon door en er zal een lichte, maar stevige "snuit"-constructie moeten worden uitgedokterd...
Januari 2014: De "snuit" is hier inmiddels in aanbouw. De hoofdliggers van 4 mm triplex zijn passend in de vleugel gemaakt en steken er 10,5 cm buiten. De ronde uitsparingen zijn gewichtsbesparingen.
Januari 2014: De snuit is klaar compleet met "neusgaten" voor de koeling van accu en regelaar. Zo'n snuit levert helaas wel een beetje extra gewicht op, maar "that's all in the game" bij dit soort experimenten.
Januari 2014: Alles is inmiddels met oracover bekleed en waar nodig geschilderd. Nu kan de motor en besturing worden ingebouwd.
Januari 2014: De nog lege ruimte onder het cockpitdekseltje moet plaats gaan bieden aan ontvanger, regelaar en lipo-accu.
Januari 2014: En zo past alles er mooi strak in met zelfs nog een beetje "overruimte" voor de lipo-accu.
Het totaalgewicht komt nu uit op vrijwel 500 gram, waarvan 210 gram voor de setup.
Januari 2014: Nu nog even de besturing inregelen en dan kan er gevlogen worden...
Februari 2014: De eerste pogingen om deze tempex-swift de lucht in te krijgen zijn helaas mislukt. Het zwaartepunt lag te ver naar voren. Na verplaatsing van de lipo-accu naar achteren ging het weliswaar beter, maar het model stortte toch nog 10 meter verderop ter aarde. Helaas bleek daardoor een servo defect te zijn geraakt, maar het model zelf bleef schadevrij. Hoe deze misrekening van het zwaartepunt mij is overkomen blijft een raadsel, maar ik ga het gewoon herstellen:
Remedie: nieuwe servo er in, neus inkorten en accu daarin definitief naar achteren plaatsen.
Dus er gaat opnieuw geklust worden...
Maart 2014: En hier is dan de uiteindelijke versie van mijn tempex-swift vliegklaar. De snuit is ingekort, ontvanger, regelaar en lipo zijn verder naar achteren ingebouwd en er is een nieuw dekseltje met magneetsluiting gemaakt.
Maart 2014: Alle elektronica past compact in het kleine "cockpitje". Het totaalgewicht is precies 500 gram geworden, wel wat veel, maar het is niet anders. Nu maar eens kijken of dit gevalletje wil vliegen...
31 maart 2014: Eindelijk heeft dit tempex-swiftje dan zijn "maiden-flight" gehad. Over het vlieggedrag kan ik kort zijn:
Het vliegt. Maar daar is dan ook alles mee gezegd. Het model reageert in eerste instantie wat traag op de stuurcommando's, maar zet daarna nogal fel door. Bij volgas komt het model niet tot echt spectaculaire snelheden en heeft bovendien iets te veel neiging om te klimmen. Zweven doet het deltaatje wel keurig.
De driecellige 1300 mAh Lipo-accu bleek na 5 minuten vliegen (met wisselende snelheden) nog maar 38% van zijn lading over te hebben.
Ik zal nog wat kleine aanpassingen aan de roeruitslagen en de motordomp doen en dan gaan we maar eens snel aan de slag met de bouw van de EPP-versie van deze Swift!

Frans Hoppenbrouwer.
Maart 2014: Nog even om het beeld kompleet te maken: zo ziet de onderkant er uit.

« TERUG


©Webmaster: Frans Hoppenbrouwer